Oproep voor meer notenbomen

Dit keer schenken we aandacht aan de Walnoot (Juglans regia). In de Betuwe zien we veel notenbomen staan langs oude dijken in het rivieren gebied. Ook in onze streek, zoals langs de Ringdijk, stonden walnoten. Toen een boer zijn land verkocht aan Boele liet hij vastleggen dat hij nog enkele jaren de noten mocht oogsten. Binnenkort zijn de noten rijp en vallen van de bomen.

De Walnoot komt oorspronkelijk uit Klein-Azië. De Romeinen verspreidden de boom over heel Europa. Wist u dat hij een grote economische waarde heeft? De noten en ook het hout van de notenboom zijn allebei zeer waardevol. De boom wordt daarom al eeuwenlang geplant. De boom groeit bij voorkeur op vruchtbare kleigrond en is het meest te vinden in het rivierengebied.

De noten zijn heerlijk én gezond, want ze bevatten veel mineralen en vitamines. In de oude geneeskunde gebruikte men de noten, katjes, bast en bloemen om onder meer kwalen als krankzinnigheid en hersentumoren, voorhoofdsholteontstekingen, kiespijn, koorts en bloedarmoede te bestrijden. De geneeskracht van de notenboom stond hoog aangeschreven. Tegenwoordig wordt thee van notenbladeren nog steeds voorgeschreven in de natuurgeneeskunde: als eetlustopwekkend middel.

Een notenboom werd vaak bij een boerderij aangeplant omdat de boom veel schaduw geeft en de geur van de bladeren vliegen en muggen afschrikt. In de noot zit veel olie. Die werd gebruikt om zeep, verf en spijsolie en plantaardige boter van te maken. En wie heeft er nog nooit van een heerlijke notentaart genoten? Maar de boom wordt nog om een andere reden gewaardeerd: hij levert notenhout, geliefd bij meubelmakers en is daardoor een van de duurste houtsoorten.

Op de foto staat de notenboom aan De la Reystraat nabij ‘Het Bolwerk’ / ‘De Klinker’ die in 2005 geplant is ter ere van het 25-jarig ambtsjubileum van een gemeenteambtenaar. In de gemeente Ridderkerk staan meer bomen die geplant zijn ter gelegenheid van jubilea of pensionering van gemeenteambtenaren. Ze zijn niet allemaal van een bordje voorzien.

Helaas zien betrekkelijk weinig Walnootbomen in onze parken. Ook Tamme Kastanjes zijn in onze gemeente weinig aangeplant. Als kinderen beleefden we veel plezier bij het zoeken van de eetbare noten. Waarom zou het nu niet meer kunnen?

Aart van Dragt, Natuurvereniging Eiland IJsselmonde